YB SINAV
HEM 417 Yoğun Bakım Hemşireliği Dersi Sınavı
--------------------------------------------------------------------------------
Bölüm 1: Klasik Sorular
Talimatlar
Bu bölümdeki sorular, "Yoğun Bakım Hemşireliği" dersinin temel teorik ve pratik bilgilerini derinlemesine değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Öğrencilerin dersin temel kavramlarını anlama, analiz etme ve sentezleme becerilerini ölçmek üzere tasarlanmıştır. Her bir soruya, ders materyallerinde sunulan bilgilere dayanarak kapsamlı ve iyi yapılandırılmış yanıtlar vermeniz beklenmektedir.
- Yoğun Bakımın Tanımı ve Amacı Yoğun bakımın tanımını kendi cümlelerinizle yapınız. Vital fonksiyonların korunmasının, hastanın temel hastalığının tedavisi için nasıl kritik bir zaman kazandırdığını açıklayınız.
- Yoğun Bakımın Tarihsel Gelişimi Modern yoğun bakım kavramının gelişimine katkıda bulunan aşağıdaki kişi ve olayların önemini kronolojik bir sıra ile açıklayınız:
- Florence Nightingale'in Kırım Savaşı'ndaki rolü
- Anesteziyolog Ibsen'in 1952 Kopenhag polio salgınındaki çalışmaları
- Türkiye'de Prof. Dr. Cemalettin Öner ve Prof. Dr. Sadi Sun'ın öncülük ettiği gelişmeler
- Yoğun Bakım Hemşiresinin Görev, Yetki ve Sorumlulukları Hemşirelik Yönetmeliği'ne göre bir yoğun bakım hemşiresinin aşağıda belirtilen iki ana başlık altındaki temel görevlerinden dörder tanesini açıklayınız:
- Hemşirelik Bakımı
- Tıbbi Tanı ve Tedavi Planının Uygulanmasına Katılma
- Yoğun Bakım Hemşiresinin Gerekli Nitelikleri İdeal bir yoğun bakım hemşiresinde bulunması gereken temel nitelikleri (eğitim, deneyim, sertifika) ve mental/fiziksel nitelikleri (örneğin; kriz yönetimi, analitik düşünme, ekip çalışması) listeleyerek her birinin yoğun bakım ortamındaki önemini açıklayınız.
- Türkiye'de Yoğun Bakım Hemşireliği Sertifika Programı Türkiye'de uygulanan Yoğun Bakım Hemşireliği Sertifika Programı'nın süresini ve yapısını (teorik ve pratik eğitim) açıklayınız. Program kapsamında işlenen teorik eğitim konularından beş tanesini sıralayınız.
--------------------------------------------------------------------------------
Şimdi, dersin spesifik bilgilerini ölçmeye yönelik boşluk doldurma sorularına geçelim.
Bölüm 2: Boşluk Doldurma Soruları
Talimatlar
Bu bölüm, derste işlenen önemli isimleri, tarihleri, tanımları ve spesifik terimleri hatırlama düzeyinizi ölçmeyi hedeflemektedir. Aşağıdaki cümlelerde yer alan boşlukları, kaynak metne uygun olarak tek bir doğru kelime veya kelime grubu ile doldurunuz.
- Modern yoğun bakım kavramının gelişmesine 1852 yılında Kırım Harbi sırasında __________'in düşüncesi zemin hazırlamıştır.
- Solunum fonksiyonlarını yitirmiş hastalara pozitif basınçlı ventilasyon uygulanabileceğini gören ve yapay akciğerin geliştirilmesine öncülük eden anesteziyolog __________'dir.
- İlk defibrilatör 1956 yılında __________ tarafından geliştirilmiştir.
- Türkiye'de "Yoğun Tedavi ve Bakım Derneği" __________ yılında kurulmuştur.
- Avrupa Kritik Bakım Hemşireleri Derneği Federasyonu'na göre yoğun bakım hemşireliğinin amacı, bireylerin fiziksel, psikolojik, sosyolojik ve __________ yapabilirliklerini güçlendirmektir.
- Yoğun bakım hemşireliği sertifika programı, dört hafta teorik ve dört hafta pratik olmak üzere toplam __________ ay sürmektedir.
- Yoğun bakımda arrest durumunda __________ çağrısı yapılır.
- Sistemik İnflamatuar Reaksiyon Sendromu'nun kısaltması __________'dir.
- Türkiye'de yoğun bakım hemşireliği alanında 1992 yılında İstanbul'da kurulan mesleki örgütün adı __________ Derneği'dir.
- Yoğun bakımda çalışacak hemşirelerin temel hemşirelik eğitiminden sonra __________ eğitim programlarına katılması gereklidir.
--------------------------------------------------------------------------------
Bölüm 3: Cevap Anahtarı
Klasik Soruların Cevapları
- Yoğun bakımın tanımını kendi cümlelerinizle yapınız. Vital fonksiyonların korunmasının, hastanın temel hastalığının tedavisi için nasıl kritik bir zaman kazandırdığını açıklayınız.
- Tanım: Kısmen veya tamamen fonksiyonlarını yitirmiş organ veya organ sistemlerinin fonksiyonlarının sürekli olarak monitörize edildiği, desteklendiği ve gerektiğinde geçici olarak bu fonksiyonların yerlerinin doldurulduğu ileri düzey tıbbi bakım yöntemlerinin tamamıdır.
- Amaç: Yoğun bakımda, hastalığı oluşturan temel nedenler geçici olarak ikinci plana atılarak öncelik solunum ve dolaşım gibi hayati (vital) fonksiyonların korunmasına, yeniden sağlanmasına ve desteklenmesine verilir. Bu yaklaşım, vücudun temel yaşam fonksiyonlarını stabil hale getirerek, altta yatan asıl hastalığın teşhis ve tedavisi için hekimlere ve sağlık ekibine kritik öneme sahip olan zamanı kazandırır.
- Modern yoğun bakım kavramının gelişimine katkıda bulunan aşağıdaki kişi ve olayların önemini kronolojik bir sıra ile açıklayınız:
- Florence Nightingale'in Kırım Savaşı'ndaki rolü
- Anesteziyolog Ibsen'in 1952 Kopenhag polio salgınındaki çalışmaları
- Türkiye'de Prof. Dr. Cemalettin Öner ve Prof. Dr. Sadi Sun'ın öncülük ettiği gelişmeler
- Florence Nightingale: 1852 Kırım Savaşı sırasında, benzer durumdaki hastaları özel bir alanda bir araya toplamanın hemşirelik hizmetlerinin verimliliğini ve hasta bakım kalitesini artıracağı fikrini ortaya atarak modern yoğun bakımın ilk temellerini atmıştır.
- Ibsen: Danimarkalı anesteziyolog Ibsen, 1952 yılındaki Kopenhag polio (çocuk felci) salgını sırasında, solunum kasları felç olan hastalara pozitif basınçlı ventilasyon uygulayarak ölüm oranlarını dramatik bir şekilde düşürmüştür. Bu çabaları, modern mekanik ventilatörlerin (yapay akciğer) geliştirilmesine öncülük etmiştir.
- Türkiye'deki Öncüler: Prof. Dr. Cemalettin Öner ve Prof. Dr. Sadi Sun, Avrupa ile eş zamanlı olarak Türkiye'de modern yoğun bakım uygulamalarını başlatmışlardır. Bu alandaki kurumsallaşma, 7 Kasım 1978'de Prof. Dr. Cemalettin Öner'in başkanlığında "Yoğun Tedavi ve Bakım Derneği"nin kurulmasıyla önemli bir ivme kazanmıştır.
- Hemşirelik Yönetmeliği'ne göre bir yoğun bakım hemşiresinin aşağıda belirtilen iki ana başlık altındaki temel görevlerinden dörder tanesini açıklayınız:
- Hemşirelik Bakımı
- Tıbbi Tanı ve Tedavi Planının Uygulanmasına Katılma
- Hemşirelik Bakımı (Örnek 4 madde):
- Yoğun bakım enfeksiyonlarının önlenmesi için aseptik teknikler ve izolasyon önlemleri gibi gerekli tüm tedbirleri alır ve uygular.
- Hastanın sıvı-elektrolit ve asit-baz dengesini sürekli izler, olası sorunlara yönelik hemşirelik bakımını planlar, uygular ve sonuçlarını değerlendirir.
- Mekanik ventilatöre bağlı hastanın solunumunu yönetir, aspirasyon ve oksijen tedavisi gibi solunum sorunlarına yönelik girişimleri planlar ve uygular.
- Basınç yarası gelişimini önlemek amacıyla risk faktörlerini (Braden skalası vb. ile) değerlendirir, düzenli pozisyon değişimi ve cilt bakımı gibi koruyucu bakımı sağlar.
- Tıbbi Tanı ve Tedavi Planına Katılım (Örnek 4 madde):
- Hastanın genel durumundaki (bilinç, vital bulgular, monitör verileri vb.) tüm değişiklikleri yakından izler, değerlendirir, kaydeder ve normalden sapmaları acilen hekime bildirir.
- Santral venöz kateter takılması gibi hekim tarafından gerçekleştirilen invazif girişimler için hastayı hazırlar, işlem sırasında hekime yardımcı olur ve işlem sonrasında hastayı komplikasyonlar açısından izler.
- Hekim istemine göre enteral, parenteral ve haricen uygulanacak ilaçları (vazoaktif ilaçlar, sedatifler vb.) doğru ve güvenli bir şekilde uygular; ilaçların etki ve yan etkilerini dikkatle gözlemler.
- Kardiyak arrest gibi acil durumlarda derhal mavi kod çağrısı yapar ve temel/ileri yaşam desteği uygulamalarına (kalp masajı, defibrilasyon vb.) aktif olarak katılır.
- İdeal bir yoğun bakım hemşiresinde bulunması gereken temel nitelikleri (eğitim, deneyim, sertifika) ve mental/fiziksel nitelikleri (örneğin; kriz yönetimi, analitik düşünme, ekip çalışması) listeleyerek her birinin yoğun bakım ortamındaki önemini açıklayınız.
- Temel Nitelikler:
- Eğitim: Hemşirelik alanında en az lisans düzeyinde diploma sahibi olmak. Bu, temel bilimsel bilgi ve profesyonel yaklaşım için zorunludur.
- Deneyim: Yoğun bakım gibi kritik bir alanda çalışmadan önce, benzer bir bölümde en az bir yıl çalışmış olmak. Bu, klinik tecrübe ve adaptasyon için önemlidir.
- Özel Sertifika: Mezuniyet sonrası eğitimle alınan "Yoğun Bakım Hemşireliği Sertifikası". Bu, alana özgü ileri bilgi ve beceriye sahip olunduğunu belgeler.
- Mental/Fiziksel Nitelikler:
- Kriz Yönetimi/Hızlı Karar Verme: Hastanın durumunun saniyeler içinde değişebildiği bir ortamda, sakin kalarak doğru ve hızlı kararlar alabilme yeteneği hayati önem taşır.
- Analitik/Kritik Düşünme: Monitörlerden, laboratuvar sonuçlarından ve klinik gözlemlerden gelen karmaşık verileri birleştirip yorumlayarak hastanın durumu hakkında doğru sonuçlara varabilme becerisidir.
- Ekip Çalışmasına Yatkınlık: Yoğun bakımda başarı, hekim, fizyoterapist, diyetisyen gibi birçok farklı disiplinden uzmanın uyum içinde çalışmasına bağlıdır. Bu ekibin ayrılmaz bir parçası olabilmek kritiktir.
- Stresle Başa Çıkma: Yoğun bakım, fiziksel ve duygusal olarak son derece zorlayıcı bir ortamdır. Hemşirenin bu yüksek stres altında profesyonelliğini ve psikolojik direncini koruyabilmesi, hem kendi sağlığı hem de bakım kalitesi için gereklidir.
- Temel Nitelikler:
- Türkiye'de uygulanan Yoğun Bakım Hemşireliği Sertifika Programı'nın süresini ve yapısını (teorik ve pratik eğitim) açıklayınız. Program kapsamında işlenen teorik eğitim konularından beş tanesini sıralayınız.
- Süre ve Yapı: Program, toplam iki ay sürmektedir. Bu sürenin ilk dört haftası teorik eğitim, sonraki dört haftası ise pratik (klinik uygulama) eğitimden oluşmaktadır.
- Teorik Eğitim Konuları (Örnek 5 konu):
- Etik ve hasta hakları
- Yoğun bakım ünitesi enfeksiyonları: Patogenez ve önlemler
- Yoğun bakım ünitelerinde kullanılan skorlama sistemleri
- Beyin ölümü ve organ transplantasyonunda yoğun bakımın önemi
- SIRS, sepsis, MODS’ da terminoloji ve tanı kriterleri
Boşluk Doldurma Sorularının Cevapları
- Florence Nightingale
- Ibsen
- Paul Zoll
- 1978
- ruhsal
- iki
- mavi kod
- SIRS
- Türk Yoğun Bakım Hemşireleri
- mezuniyet sonrası